EQChọn cách sống

HIỂU VỀ TƯ DUY HỆ QUẢ GIÚP BẠN RA QUYẾT ĐỊNH ĐÚNG

Tư duy hệ quả là suy xét tất cả các mặt của vấn đề trước khi hành động. Khả năng áp dụng tư duy hệ quả cho phép bạn đánh giá các lựa chọn của mình, dự liệu cách mình sẽ phản ứng và thực hiện những ý định.

Ông bà ta ngày xưa từng dạy: “Ai ơi phải nghĩ trước sau…”. Bài học này luôn đúng cho mọi thời đại. Chỉ là, trong mô hình thông minh cảm xúc của Six Seconds, nó được đặt cho cái tên mỹ miều hơn chút: Tư Duy Hệ Quả.

Tư duy hệ quả là suy xét tất cả các mặt của vấn đề trước khi hành động. Khả năng áp dụng tư duy hệ quả cho phép bạn đánh giá các lựa chọn của mình, dự liệu cách mình sẽ phản ứng và thực hiện những ý định.

Tư duy hệ quả là gì?

Tư duy hệ quả là suy xét tất cả các mặt của vấn đề trước khi hành động. Một trong những cách để phát triển tư duy hệ quả là tưởng tượng tất cả các tình huống có thể xảy ra bằng cách “nói chuyện với chính mình”, tìm kiếm cho mình nhiều lựa chọn dựa trên góc nhìn đa chiều và cân nhắc kỹ lưỡng trước khi quyết định.

Kết quả của quyết định = Suy nghĩ + Cảm xúc + Hành động

Để đưa ra các lựa chọn và quyết định với kết quả tốt nhất thì:

  • Suy nghĩ: tích cực về lợi ích lâu dài
  • Cảm xúc: của bản thân + của người khác
  • Hành động: có chủ đích

Một người có khả năng tư duy hệ quả sẽ hiếm khi có những hành động bốc đồng phi lý trí. Họ sẽ hành động có chủ đích bằng cách phân tích tương tác nhân – quả:

  • Lựa chọn (Suy nghĩ A + Cảm xúc A + Hành động A) sẽ dẫn đến kết quả A
  • Lựa chọn (Suy nghĩ B + Cảm xúc B + Hành động B) sẽ dẫn đến kết quả B

Họ sử dụng cả lý trí lẫn cảm xúc để đưa ra lựa chọn tối ưu, từ đó giảm thiểu sự hối hận, tức giận hay thất vọng về sau.

Các đặc điểm cơ bản của tư duy hệ quả

Một đứa trẻ với khả năng tư duy hệ quả chưa được rèn luyện thường có những hành động để đạt được những ý muốn của mình ngay lập tức. Ví dụ, khi vừa nhìn thấy một món đồ chơi ở cửa hàng, trẻ sẽ giậm chân và đòi: “Con muốn mua món này ngay bây giờ!”

Thông minh cảm xúc sẽ đem đến khả năng trì hoãn sự hài lòng nhất thời để đạt được những thứ lớn lao hơn: hoán đổi kết quả hữu hình lấy kết quả vô hình, bắt nguồn từ:

  • Tự nhận thức: Hiểu cách mình thường làm
  • Quản lý bản thân: Lựa chọn suy nghĩ, cảm xúc và hành động
  • Định hướng bản thân: Sử dụng sự thấu cảm và cách ra quyết định có nguyên tắc để tăng cường trí tuệ và phát triển thế giới quan.

Thông thường, chúng ta hành động chỉ vì cảm thấy dễ chịu khi làm như vậy ở thời điểm đó, mà quên mất hoặc không quan tâm đến hậu quả lâu dài của hành động này. Tuy nhiên, một người có trí tuệ cảm xúc cao sẽ tìm kiếm bên trong họ động lực và sự xác thực cho một hành động trước khi làm.

Tư duy hệ quả được rút ra từ các kỹ năng nhận thức cảm xúc của chúng ta. Nếu chúng ta đánh giá các hành động dựa trên việc phán đoán “điều gì xảy ra nếu”, sau đó phân tích và xác định ý tưởng hợp lý nhất với lợi ích tối đa cho số lượng người lớn nhất, chúng ta sẽ mở rộng vấn đề và tiếp cận với nhiều lựa chọn hơn.

Tư duy hệ quả còn là sự hy sinh những mong muốn ngắn hạn để đạt được kết quả dài hạn. Ví dụ: “Nếu một người quản lý đến văn phòng sớm hơn một giờ mỗi ngày, anh ta sẽ cần phải điều chỉnh một vài thói quen. Nhưng nhờ vậy mà anh có thể làm gương cho nhân viên. Nếu có nhiều người hơn trong đội ngũ nhân viên của anh đi làm sớm và hoàn thành công việc đúng hạn, điều đó sẽ làm giảm bớt khối lượng công việc của người quản lý về lâu dài. ”

Tư duy hệ quả diễn ra trước khi bạn đưa ra quyết định, giúp xử lý thông tin có tổ chức hơn và khắc phục sự phán đoán của chúng ta. Qua đó, chúng ta cũng có thể đánh giá tác động của một hành động lên bản thân và người khác.

Tư duy hệ quả mang đến lợi ích gì?

Tư duy hệ quả khuyến khích việc đưa ra nhiều giải pháp thay thế cho một vấn đề, từ đó xác định các cách phản ứng mang tính xây dựng. Nó cực kỳ hữu ích trong việc cải tạo người phạm tội trẻ tuổi hoặc trong các chương trình đào tạo quản lý cơn giận dữ.

Ví dụ, một học sinh bị bạn xô đẩy mạnh bạo khi đang đứng xếp hàng. Cậu ấy có nhiều lựa chọn để phản ứng trước tình huống này:

  • Đáp trả lại bằng hành động tương tự.
  • Cảnh báo bạn phải cẩn thận hơn.
  • “Méc” thầy cô
  • “Giận cá chém thớt”
  • Xí xóa, mỉm cười và nói với bạn: “Tớ biết là cậu không cố ý!”

Chỉ cần tạm dừng và xem xét hệ quả, chúng ta có thể nắm bắt tốt hơn những cảm xúc mạnh mẽ đang đe dọa chiếm đoạt suy nghĩ lý trí. Có như vậy mới tránh được hậu quả đáng tiếc về sau.

Trong việc phát triển tư duy hệ quả, chúng ta cũng phát triển những phẩm chất xã hội và cảm xúc quan trọng sau:

  • Khiêm tốn: Khiêm tốn thừa nhận rằng chúng ta không biết tất cả mọi thứ và có thể học hỏi từ những người khác.
  • Thấu cảm: Khả năng đặt mình vào vị trí của người khác.
  • Chính trực: Kiến thức để làm những điều đúng đắn.
  • Kiên trì: Khả năng vượt qua trở ngại và bất chấp thất bại.
  • Sáng tạo: Nghĩ ra những cách mới để làm điều gì đó và áp dụng và thực tiễn.

Mẹ Kính Cận

Nguồn tham khảo: Six Seconds Library

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button