EQChọn cách sống

3 CÁCH ĐƠN GIẢN GIÚP BẠN RA QUYẾT ĐỊNH HIỆU QUẢ

Tư duy hệ quả khuyến khích việc cân nhắc hậu quả của các hành động của chúng ta trước khi quyết định con đường nào sẽ phù hợp nhất trong những hoàn cảnh nhất định. Điều này phụ thuộc vào khả năng mỗi người và có thể được nâng cao theo một số cách.

Nhà tâm lý học Walter Mischel cùng các nhà nghiên cứu của Đại học Stanford đã thực hiện một bài kiểm tra nhỏ (The Marshmallow Test) như sau: đưa cho những đứa trẻ bốn tuổi một viên kẹo dẻo và dặn, nếu sau 10 phút ở một mình mà không ăn mất viên kẹo đó thì trẻ sẽ được thêm một viên nữa.

Đây có thể không phải quyết định khó khăn đối với nhiều người, nhưng đối với một đứa trẻ bốn tuổi, đó là cuộc chiến giữa kiềm chế và bốc đồng, bản năng và bản ngã, ham muốn và tự chủ, hài lòng và trì hoãn. Trong kỹ năng về tâm lý, chống lại sự bốc đồng có lẽ là điều cơ bản nhất. Nó được cho là gốc rễ của mọi cảm xúc tự kiểm soát vì bản chất của tất cả các cảm xúc đều dẫn đến sự thôi thúc hành động

Để tự ngăn mình ăn kẹo trong 10 phút đó, một số trẻ đã bịt mắt để trì hoãn sự cám dỗ; một số giữ chặt tay lại, tự nói chuyện, hát các bài hát và chơi trò chơi với tay và chân. Những đứa trẻ này đã có thể chống lại và tăng gấp đôi phần thưởng của chúng. Những đứa trẻ khác, sau khi người lớn vừa quay đi, đã chộp ngay viên kẹo trước mặt và ăn ngấu nghiến.

Theo các nhà nghiên cứu Stanford, lựa chọn của đứa trẻ phản ánh tính cách và tâm lý mà đứa trẻ sẽ phát triển trong suốt cuộc đời.

Sự khác biệt trong cuộc sống của hai nhóm trẻ này rất ấn tượng. Các nhà nghiên cứu theo dõi họ đến tuổi trưởng thành và phát hiện ra rằng:

  • Nhóm trì hoãn sự hài lòng có năng lực hơn về mặt xã hội – có thể đối phó với những thất vọng trong cuộc sống. Dưới áp lực, chúng ít có khả năng nản chí hoặc bỏ cuộc. Với tính tự lập, họ đã có thể theo đuổi mục tiêu của mình trong cuộc sống.
  • Trong nhóm ăn ngấu nghiến, đa số cuộc sống có vẻ khó khăn hơn. Ở tuổi vị thành niên, họ né tránh tiếp xúc với xã hội, bướng bỉnh và thiếu quyết đoán, và dễ bị cản trở bởi bất kỳ bước lùi nào mà họ gặp phải. Khi trưởng thành, họ thường bất động trước căng thẳng và dễ phản ứng với những cơn cáu kỉnh bằng sự tức giận.

Walter Mischel đã mô tả “việc chậm thực hiện ham muốn nhất thời” là một dấu hiệu quan trọng của sự tự điều chỉnh cảm xúc và tư duy hệ quả: khả năng nói không để phục vụ mục tiêu cao hơn (cho dù là giải toán, duy trì chế độ ăn kiêng, xây dựng một doanh nghiệp hay làm cho thế giới tốt đẹp hơn).

Tư duy hệ quả hoạt động như một loại phân tích đầu cuối, khuyến khích việc cân nhắc hậu quả của các hành động của chúng ta trước khi quyết định con đường nào sẽ phù hợp nhất trong những hoàn cảnh nhất định. Điều này phụ thuộc vào khả năng mỗi người và có thể được nâng cao theo một số cách.

1. Cân nhắc ưu và nhược điểm

Việc cân nhắc những ưu – nhược điểm của một hành động giúp chúng ta định hình xung đột, tránh những hậu quả có thể xảy ra do phản ứng giận dữ hoặc hiếu chiến trong các tình huống gây xung đột cho bản thân và những người liên quan.

2. Thực hành tư duy “Nếu – thì”

Khi bạn đang suy xét về cách phản ứng trước một tình huống, hãy xem xét tất cả các hậu quả có thể xảy ra. Ví dụ: “Tôi biết nếu tôi đánh anh ta, thì tôi sẽ không được phép tham dự sự kiện đặc biệt vào ngày mai.” Xác định các tác nhân bên trong và bên ngoài dẫn đến kích động giận dữ thông qua việc “tự nhủ”. Mục đích là thúc đẩy các mối quan hệ hài hòa giữa các cá nhân và giải quyết các tình huống khủng hoảng một cách hiệu quả hơn.

Tăng cường tư duy hệ quả bằng cách đưa ra nhiều lựa chọn giải pháp cho các vấn đề bạn gặp trong cuộc sống hàng ngày. Ví dụ:

  • Nếu tuyến đường thường xuyên đến cơ quan của bạn bị thay đổi do phải đi đường vòng, bạn sẽ lập kế hoạch tuyến đường thay thế hoặc đánh giá các tùy chọn phương tiện đi lại như thế nào?
  • Nếu sếp của bạn đột ngột nghỉ việc và cấp trên giao cho bạn tất cả công việc của sếp, bạn sẽ lập chiến lược giao các dự án cho nhân viên của mình như thế nào?
  • Nếu bạn bị mất bản ghi chú của bài phát biểu trong hội nghị, làm thế nào để bạn nhanh chóng soạn thảo lại một dàn bài để trình bày hiệu quả?

Thực hành dự đoán các vấn đề trước khi chúng xảy ra. Dự đoán giúp chúng ta xóa tan nỗi sợ hãi và lo lắng bằng cách chia nhỏ tình huống thành các kịch bản có thể xảy ra, loại bỏ các rào cản ngăn cản chúng ta thử những điều mới hoặc đưa ra các quyết định khó khăn.Ví dụ:

  • Bạn sẽ làm gì nếu xe của bạn bị hỏng? Bạn sẽ gọi cho ai? Những số quan trọng trong điện thoại của bạn?
  • Bạn sẽ làm gì nếu chuông báo cháy của tòa nhà reo? Những hành động nào cần làm trước tiên để thoát khỏi đám cháy nhanh nhất và an toàn nhất? Những giấy tờ, vật dụng nào bạn sẽ mang theo?

3. Thay đổi cách ứng xử

Có cái nhìn khách quan và thử cách ứng xử làm hòa thay vì thực hiện hành vi gây ra phản ứng tức giận ở người khác. Đôi khi có những giải pháp tốt ngay trước mtắ mà chúng ta lại không nhìn thấy, bởi chúng đã bị thói quen suy nghĩ của tâm trí phủ mờ đi. Nghiên cứu cho thấy khi bạn nghĩ về sự xung đột trong mối quan hệ từ góc nhìn của người trong cuộc, bạn ít có khả năng đưa ra các quyết định khôn ngoan so với khi bạn nghĩ về cuộc xung đột đó từ góc nhìn của người ngoài cuộc. Với cái nhìn khách quan, bạn có thể xem xét quan điểm của người khác, nghĩ ra các phương án giải quyết vấn đề hoặc cách dàn xếp ổn thỏa

Luôn nghĩ rằng các vấn đề có nhiều hơn một giải pháp. Càng có nhiều công cụ theo ý mình, chúng ta càng sáng tạo hơn trong việc xem xét chúng, giải quyết vấn đề của mình tốt hơn và đối phó với các tình huống nhạy cảm.

Thừa nhận mình đã sai và tiếp tục. Bill Gates của Microsoft, đã từng xem thường sức mạnh của Internet. Sau đó, ông đã nhìn ra sai lầm của mình và đầu tư mạnh vào công nghệ mới.

Hiểu biết về cảm xúc, nhận thức về bản thân, và quan trọng hơn, khai thác cảm xúc của chúng ta để phục vụ hiệu suất và học tập trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta, đó chính là bản chất của thông minh cảm xúc. Tư duy hệ quả không phải là thứ bạn sinh ra đã có mà là một kỹ năng mà chúng ta có được qua nhiều năm. Trong phương trình tư duy hệ quả, hãy đưa cái tôi của bạn ra ngoài và thêm vào nhiều lựa chọn khác nhau.

Mẹ Kính Cận

Nguồn tham khảo: Six Seconds Library

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button